Diş aşınması, çiğneme kuvvetleri, asidik gıdalar veya diş sıkma (bruksizm) gibi faktörler sonucu mine ve dentin dokusunun zamanla kaybolmasıdır. Bu durum yalnızca estetik sorunlara değil, hassasiyet, çiğneme güçlüğü ve diş kırıklarına da yol açabilir.

Patolojik, çürüksüz diş dokusu kaybı, özellikle genç bireyler için giderek artan bir diş hekimliği sorunudur. Diş yüzeyi kaybının yönetimi, etiyolojisi ve sunumunun tam olarak anlaşılmasını gerektirir. Çürüksüz diş dokusu kaybı normal bir fizyolojik süreçtir ve yaşam boyunca devam eder. Kayıp oranının dişlerin sağ kalımını tehlikeye atması veya hasta için endişe kaynağı olması durumunda, ‘patolojik’ olarak değerlendirilebilir ve erken dönemde restoratif müdahale gerekebilir.

Diş Aşınmasının Nedenleri

• Eroziv faktörler: Asitli içecekler, mide asidi reflüsü
• Abraziv faktörler: Sert fırçalama, aşındırıcı diş macunları
• Atrisyon: Diş sıkma ve gıcırdatma
• Abfraksiyon: Dişlere gelen aşırı oklüzal yükler

Restoratif Diş Hekimliğinde Aşınma Yönetimi

Diş aşınmasının tedavisinde amaç, kaybolan dokunun yerine konması ve daha fazla aşınmanın önlenmesidir. Restoratif yaklaşımlar, aşınmanın şiddetine ve nedenine göre planlanır.

1. Kompozit Restorasyonlar

• Hafif ve orta düzeyde aşınmalarda uygulanır.
• Diş dokusuna minimal müdahale gerektirir.
• Estetik açıdan başarılıdır ve kısa sürede tamamlanabilir.

2. Seramik Restorasyonlar (Laminate Veneer, Onley, Kron)

• Geniş doku kayıplarında tercih edilir.
• Dayanıklılığı ve estetiği yüksektir.
• Özellikle anterior bölgede doğal görünüm sağlar.

3. Oklüzal Rehabilitasyon

• Diş sıkma veya kapanış bozuklukları mevcutsa, oklüzal denge sağlanmalıdır.
• Gerektiğinde oklüzal splint (gece plağı) kullanılır.

4. Aşınma Sebebine Yönelik Önleyici Tedaviler

• Asitli gıdaların azaltılması
• Doğru fırçalama tekniklerinin öğretilmesi
• Bruksizm için koruyucu plak uygulamaları
• Florlu ajanlarla mine güçlendirilmesi

Diş Aşınmasının Neden Olduğu Sorunlar

• Estetik: Hastalar genellikle diş aşınmasının farkına ancak dişlerinin görünümünde bir bozulma olduğunda varırlar. En erken değişiklikler mine kaybından kaynaklanır.
• Fonksiyon/çiğneme yeteneği :Şiddetli diş yüzeyi kaybı ağızda birden fazla dişin kaybına yol açabilir ve bu da fonksiyon kaybına ve yaşam kalitesinin düşmesine neden olur.
• Hassasiyet ve ağrı :Dentin tübüllerinin açığa çıkması ve bunların daha sonra bakteriyel kolonizasyonu hem pulpa iltihabına hem de hassasiyete yol açabilir
• Restorasyon için alan eksikliği : Diş Yüzeyi Kaybı, oklüzal dikey boyutu (Isırık) koruyan kemik büyümesiyle telafi edilir. Ancak, kayıp oranı telafi mekanizmasından daha büyükse, Isırık azalır. Isırık üzerindeki etki ne öngörülebilir ne de tekdüzedir. Bu nedenle, genellikle öngörülebilir bir restorasyon için alan eksikliği vardır.

Diş Aşınmasında Erken Müdahalenin Önemi

Aşınma erken evrede fark edildiğinde tedavi daha basit ve koruyucudur. Gecikmiş olgularda ise dişin şeklini ve fonksiyonunu yeniden kazandırmak için daha kapsamlı restoratif işlemler gerekir.

Dr. Nurgün Olcay ile Modern Restoratif Yaklaşımlar

Restoratif diş hekimliği alanında uzman Dr. Nurgün Olcay, diş aşınmalarında hem koruyucu hem de estetik odaklı çözümler sunmaktadır. Diş dokusunu koruyan minimal invaziv yöntemlerle, aşınmış dişlerin formu ve fonksiyonu yeniden kazandırılabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Diş aşınması tamamen tedavi edilebilir mi?

Kaybolan mine dokusu geri kazanılamaz ancak restoratif tedavilerle estetik ve fonksiyon tamamen yenilenebilir.

Tedavi sonrası tekrar aşınma olur mu?

Doğru önlemler alındığında ve kontrol seansları düzenli sürdürüldüğünde, yeniden aşınma riski minimuma iner.